De beste RPG’s voor de Super Nintendo: introductie (1)

In navolging van het stukje over de SNES Classic Mini een kleine serie over al die RPG’s voor de Super Nintendo die nooit in Europa zijn uitgekomen, maar tot groot verdriet van westerse gamers gewoon in Japan zijn gebleven.

In de tijd van het Super Nintendo Entertainment System (SNES, begin jaren ’90) vond ik het enorm frustrerend dat zoveel games niet in Europa uitkwamen. Dat gold met name voor complexe role playing games (RPG’s) die ik juist interessant begon te vinden. In Amerikaanse magazines las ik verlekkerd over dergelijke games, om dan later te ontdekken dat ze niet in ons land zouden verschijnen.

Final Fantasy III en Chrono Trigger, gewoon twee van de beste SNES-games, gingen aan de neuzen van Europese gamers voorbij terwijl deze wél in Amerika verschenen. Hierdoor dacht ik dat de Amerikanen alle games kregen die ze ook in Japan hadden, maar dat klopte niet.

(By the way, hier een Engelstalige uitleg over wat RPG’s nu eigenlijk zijn)

Games die we hebben gemist

Talloze RPG’s verschenen enkel in Japan. Voorbeelden zijn Seiken Densetsu 3 (het vervolg op het populaire Secret of Mana), Final Fantasy V, Star Ocean, Tales of Phantasia, Bahamut Lagoon en de Fire Emblem-games.

Soms was de reden voor het uitblijven van een westerse release de aanname dat wij deze games niet leuk zouden vinden. Vaker waren er zakelijke of logistieke oorzaken: een uitgever die failliet ging, een vertaalproces dat te moeilijk/duur/lang zou zijn en uiteraard de verzuurde relatie tussen Nintendo en RPG-koning Square.

Seiken Densetsu 3 (De titel betekent letterlijk: Legende van het Heilige Zwaard)

Pleister op de wonde

Als pleister op de wonde kregen wij Europeanen het tweede deel van de Lufia-serie, dat zelfs nog naar het Nederlands is vertaald. Verder Secret of Mana en de in Amerika geproduceerde tegenhanger Secret of Evermore, de Enix-trilogie Soulblazer, Illusion of Time en Terranigma en de aardige, maar verschrikkelijk vertaalde Breath of Fire-games.

Naar de meeste RPG’s konden we echter fluiten hier in Europa. Gelukkig zijn er sinds de komst van internet volop mogelijkheden om alle ‘gemiste’ klassiekers alsnog te spelen.

Lufia, de enige Japanse RPG die naar het Nederlands is vertaald.

Manieren om te retro-gamen

De duurste legale optie is Ebay en andere tweedehands-verkooppunten afspeuren op zoek naar de originele versies. Bereid je voor om flink in de buidel te tasten: slimme verkopers weten wat de gek ervoor geeft. Let op dat je console uit dezelfde regio komt of gebruik een converter, anders kun je de games niet spelen. Je moet Japans kunnen of een vertaling geprint naast je hebben liggen. En bid dat de interne batterij het nog doet waarmee je je voortgang in het spel kunt opslaan.

Heruitgaves en ge-update versies vind je via online platforms als Steam, de digitale verkoopkanalen van Nintendo, Sony en Microsoft en de app store. Fijn voor spelers die graag op legale wijze retro-gamen, maar daar niet de hoofdprijs voor willen betalen. Nadeel is de beperkte keuze en regionale (on)beschikbaarheid van sommige games. Enkele titels hebben een upgrade gekregen die de ene keer echt wat toevoegt, maar de andere keer juist afbreuk doet aan de charme.

Een hele goedkope, maar niet-legale manier is het gebruik van emulators. Met een beetje puzzelen bouw je je PC, Android-apparaat of andere moderne console om tot een retro-console. Veel Japanse games hebben inmiddels een onofficiële vertaling gekregen die je kunt spelen met behulp van dergelijke emulators.

Zijn het wel écht ‘pareltjes’?

Na het spelen van games die we destijds moesten missen (en nee, ik heb ze echt niet allemaal uitgespeeld), kom je tot de conclusie dat het in veel gevallen een prima beslissing is geweest om die games lekker in Japan te laten.

Veel zogenaamde ‘verborgen pareltjes’ zijn helemaal niet zo fantastisch. Ze zijn traag, zitten vol clichés of onbegrijpelijke Japanse culturele thematiek. Het vertalen zou teveel tijd in beslag hebben genomen of de markt was er te klein voor. Van alle RPG’s die aan onze neus voorbij gingen, zijn er maar een handjevol echt de moeite waard. Zeker nu we ruim twintig jaar verder zijn.

Dat zou je niet zeggen wanneer je internet er op naspeurt. Daar doen fanboys alsof elke Japanse RPG uit die tijd de Heilige Graal is. De waarheid is dat de games die naar het westen kwamen, ook gewoon de beste waren. Het is alleen jammer dat we er in Europa nóg minder kregen dan de VS.

Daarom volgt voor de verzamelaar en liefhebber: mijn persoonlijke lijstje met aan- en afraders uit zowel de westerse als Japanse markten.

Verder naar deel 2: RPG’s die in het westen zijn verschenen

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.