Groeten uit Iran (slot): Rode Woensdag

Met het nieuwe jaar in aantocht wilde ik kort een herinnering ophalen aan het nieuwjaarsfeest zoals ik dat eerder dit jaar in Iran heb meegemaakt. Of eigenlijk: pre-nieuwjaarsfeest. Het kwam namelijk precies zo uit dat mijn laatste nacht in Iran de laatste woensdag was voor Noroez, het Iraanse nieuwjaar dat op of rond 21 maart wordt gevierd. Deze nacht heet Chaharshanbe Suri, ofwel Rode woensdag. Het is een nacht van licht, vuurwerk en bovenal het springen over kampvuren. Dat laatste is niet alleen hilarisch, het is ook een soort reinigingsritueel. Net als Noroez zelf dateert Rode Woensdag van ver voor de komst van de islam.

Tijdens de reis leerde ik enkele mensen kennen die me uitnodigden bij hen thuis, waar met verschillende vrienden en familie deze avond werd gevierd. Wat meteen opviel (naast de enorme flatscreen-tv waarop in de VS geproduceerde Perzische popmuziek werd vertoond en de grote hoeveelheden zelfgestookte alcohol), was de Haft Sin die in de woning was opgetuigd.

Haft Sin betekent letterlijk ‘zeven s’en’ en betreft een opstelling van zeven soorten voedsel die met een s beginnen, in het Farsi althans. Zo lag er een appel (sib) en verschillende soorten zaden (sebzeh). Daarnaast zag ik een goudvis in een kom, bloemen en nog wat munten. Kort gezegd zijn de zeven s’en een manier om geluk, voorspoed, gezondheid, rijkdom en liefde af te smeken. Bovendien staat het gezellig. Een beetje de Iraanse variant van de kerstboom met kerststal.

haft sin, iran

Haft Sin. Goed kijken: deze heeft dankzij mij een Nederlands tintje 

De heer des huizes, die met een flink glas sterke drank in de hand stond, wees daarnaast vroom op de Koran die tussen de spullen lag en de familiefoto die hij in de heilige stad Mashhad had laten maken. “Wist je dat ik een afstammeling ben van imam Reza, die daar begraven ligt? Ik ga daarom jaarlijks naar hem op bedevaart.”

Vuurwerk naar elkaar gooien

Het vieren van Rode Woensdag gaat gepaard met flink wat vuurwerk. Net als in Nederland mag je dat in Iran als particulier gewoon afsteken. Of nou ja, dat weet ik eigenlijk niet, mijn gastheren en -dames deden het in elk geval gewoon. Met name de mannen in het gezelschap vonden het leuk om buiten op straat en op het dak rotjes naar elkaar en de vrouwen te gooien.

Vuurpijlen veilig in een fles afsteken? Welnee, gewoon in je hand houden, dan kun je beter op elkaar richten. De uitnodiging om mee te doen, kon ik onmogelijk weigeren zonder gezichtsverlies te lijden, ik ben blij dat ik dat niet heb hoeven bekopen met vinger- of handverlies.

Het hoogtepunt is het springen over een kampvuur, waarbij je volgens de traditie wenst dat de rode gloed van het vuur op jou wordt overgedragen. Wie de blogpost over de religies van Iran nog voor de geest kan halen, weet vast nog dat vuur in de Zoroastrische traditie heilig is. Opvallend was dat het vuur niet op straat was aangemaakt, maar op een klein binnenplaatsje van het appartementencomplex waar het feest was. Het gezelschap had duidelijk geen zin in pottenkijkers van de zedenpolitie en nam wat brandgevaar op de koop toe.

Een dergelijk feest meemaken bij gewone mensen thuis was een unieke kans en een mooie afsluiting van de reis. Ik kwam ongeveer tien minuten voor de wake-up call terug in het hotel en kon meteen de bus in naar het vliegveld. De hele terugvlucht hing er een geur van rook en vuur om me heen, maar ik wist: dit jaar is goed begonnen.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *